Ketchup

nazwa

W Polsce ketchup bezpretensjonalnie kojarzy się z sosem pomidorowym, jednak w innych krajach nie zawsze odgrywa identyczną rolę w kulinarnym świecie. Według Francuzów „escaveche” to po prostu sos, według Hiszpanów „escabeche”, to sos potrzebny do marynowania. Filipińczycy zamiast pomidorów, do wyrobu ketchupu wykorzystują banany, cukier oraz przyprawy.

Historia i pochodzenie

Wynalezienie ketchupu przypisuje się bezwzględnie mieszkańcom Chin, którzy jako pierwsi sporządzili sos o nazwie „ket’siap”. Nie miał on jednak praktycznie nic wspólnego z dzisiejszym pomidorowym sosem, ponieważ był on bardziej podobny do sosu sojowego i stosowano go do doprawiania zup i dań rybnych. W XVII wieku angielscy marynarze sprowadzili sos do Europy. Tutaj zaczęto go po raz pierwszy modyfikować, dodając do niego różne składniki, takie jak ogórki, orzechy lub ostrygi, a dopiero w XVIII wieku po raz pierwszy dodano przecier pomidorowy. Pomysł ten zdobył największe uznanie wśród degustatorów. Stany Zjednoczone miały okazję wypróbować prymitywnego sosu w XIX wieku. Szybko kulinarnym specyfikiem zaczął się opiekować John Heinz, który pod koniec dziewiętnastego stulecia sprzedawał go już jako „tomato ketchup”. Oczywiście był to ketchup jego własnej receptury, który sprzedawany jest do dnia dzisiejszego.

Zastosowanie

Ketchup przede wszystkim stosuje się jako samowystarczający sos do rozmaitych potraw. Największą popularność mają dania typu Fast food, czyli hamburgery, frytki oraz pizze. Jednak ketchupu można używać do sporządzania innych sosów, na przykład do mięs lub jako dodatek do zapraw różnych zup. Ketchup idealnie nadaje się do grillowanych mięs, kiełbas, kaszanki, karkówki czy skrzydełek z kurczaka.

Właściwości

Im ketchup ma więcej wspólnego z pomidorami, tym więcej cennych właściwości będzie posiadać. Przede wszystkim regularne spożywanie ketchupu może przyczynić się do obniżenia poziomu cholesterolu we krwi oraz będzie zapobiegać występowaniu wylewów. Dlatego trzeba sięgać po produkty zawierające dużo pomidorów, lub sporządzać ketchup według domowej receptury. Niestety najtańsze sosy pomidorowe mogą nie mieć nic wspólnego z pomidorami, a jedynie ze sztucznymi środkami spożywczymi. Prawdziwy ketchup będzie zawierał w sobie witaminy B, C, K, a także składniki mineralne takie jak magnez, fosfor, cynk, wapń, żelazo, chlor, jod, kobalt, miedź oraz fluor. Natomiast zawarty w pomidorach likopen, czyli czerwony barwnik, jest odpowiedzialny za zapobieganie wystąpienia chorób nowotworowych. Ketchup zawiera w sobie śladowe ilości błonnika oraz białka. Klasyczny ketchup przyprawia się cebulą, solą, ziołami angielskimi, goździkami, a także cynamonem. Taki zestaw przypraw również dostarcza dużo składników odżywczych.

Wartości odżywcze

Porcja: 15g Kalorie: 15 kcl

Błonnik pokarmowy0.045   g

z cukrów13 kcal

z białek0.64 kcal

z alkoholu0 kcal

Gęstość1.5E-05 g

Objętość15 g/m3

Food folate1.5E-06   μg

Tłuszcze jednonienasycone0.0071   μg

Tłuszcze wielonienasycone0.019   μg

Tłuszcz0.047   g

Tłuszcze nasycone0.0065   μg

Węglowodany3.8   g

Total Folate1.5E-06   μg

Sacharoza0   g

Glukoza1.8   g

Maltoza0.26   g

Fruktoza1.4   g

Galaktoza0   g

Cukier3.4   g

Białko0.261   g

Tryptofan0.0027   g

Treonina0.0096   g

Izoleucyna0.008   g

Leucine0.011   g

Lysine0.012   g

Metionina0.0023   g

Cystyna0.0024   g

Fenyloalanina0.0087   g

Tyrosine0.0054   g

Walina0.0084   g

Arginina0.0081   g

Histydyna0.0066   g

Alanina0.013   g

Kwas asparaginowy0.052   g

Kwas glutaminowy0.165   g

Glicyna0.0068   g

Prolina0.009   g

Seryna0.0098   g

A7.1E-06   μg

B11.7E-06   mg

C0.0023   mg

B61.4E-06   mg

E0.000219   mg

Beta-Tocopherol0 μg

Gamma-tocopherol2E-05 μg

Delta-tocopherol0 μg

B30.000214   mg

B120   μg

B22E-05   mg

B56.9E-06   μg

B90   μg

K4.2E-07   μg

Retinol0   μg

Beta Kryptoksantyna0   μg

Likopen0.0025   μg

Luteina + Zeaksantyna0   μg

A(IU)140   IU

Bete-karoten8.4E-05 μg

Alfa-karoten0 μg

Omega-30.0006 mg

Omega-60.018 mg

Fosfor0.005   mg

Magnez0.0029   mg

Potas0.057   mg

Sód0.085   μg

Wapń0.0027   mg

Żelazo7.7E-05   mg

Cynk3.9E-05   mg

Fluor2.3E-06   μg

Mangan1.9E-05   μg

Miedź2.7E-05   μg

Selen4.5E-08   μg

Cholesterol0   μg

Fitosterol0.0011   μg

%0   %

Objętość(ml)0   ml

Masa(g)0   g

Procent masy0   %